We leven in een wereld waar bijna alles onderzocht is — van hoe een avocado rijpt tot de aerodynamica van een fietswiel. Maar vrouwengezondheid… Dit wordt pas sinds een jaar of twintig écht onderwerp van onderzoek.

Tot ergens rond de eeuwwisseling werden vrouwen nauwelijks meegenomen in medische studies. En de reden daarvoor is even simpel als frustrerend: hormonen.

Te veel schommelingen, te veel variabelen, te weinig controle. Oftewel: “gedoe”. De man werd het standaardmodel. Alles wat daar van afweek? Werd afgedaan als ruis.

De logica van toen

Onderzoekers zagen de vrouwelijke cyclus als een factor die resultaten kon beïnvloeden. Om dat beter te kunnen controleren, kozen ze er vaak voor om vrouwen (zeker van vruchtbare leeftijd) niet mee te nemen in onderzoek.

Achteraf bleek dat goed bedoeld, maar met grote gevolgen. Medicijnen, behandelrichtlijnen, bijwerkingen, het werd allemaal op mannen gebaseerd. 

Met als gevolg dat vrouwen decennialang pillen slikten, operaties kregen of adviezen volgden die niet altijd voor hen waren bedoeld.

En dat merk je nu nog steeds: in hoe we herstellen, slapen, trainen, en zelfs hoe we pijn ervaren.

De hormonen werden het excuus in de wetenschap

Het is bijna ironisch: het mooiste en meest verfijnde systeem in ons lichaam, ons hormoonstelsel, werd jarenlang gezien als een probleem.

In plaats van te luisteren naar wat ons lijf aangeeft, heeft de wetenschap vooral geprobeerd het te negeren. 

Totdat het niet meer kon…

De kentering in Nederland

Langzaam begon het besef te groeien dat het anders moest. In Nederland komt er steeds meer aandacht voor het verschil tussen mannen en vrouwen in onderzoek.

Het komt nog steeds langzaam op gang, maar er wordt steeds beter gekeken naar hoe mannen en vrouwen anders reageren op medicijnen, stress en beweging.

De ‘man als gouden standaard’ maakt langzaam plaats voor meer diversiteit in data, en dat is een mooie ontwikkeling.

Waarom de vrouwengezondheid mij triggert

Ik ben geen wetenschapper. Ik sta in een gym, geen lab.
Maar ik werk met vrouwen, elke dag. En wat ik in de praktijk zie, is precies wat die onderzoeken nu bevestigen. Hormonen doen er toe.

De ene week voelt je squat fantastisch, de volgende week lijkt je lijf van lood.
De ene dag herstel je snel, de volgende dag voelt alles zwaarder.

Dat is geen gebrek aan motivatie of discipline. Dat is je biologie. Je hormonen. Het wordt hoog tijd dat de wetenschap dit serieus gaat nemen.

Wat ik hoop in de ontwikkeling van vrouwengezondheid

Dat vrouwen dit weten. Dat je begrijpt waarom sommige richtlijnen, adviezen of “gemiddelden” niet altijd bij jou passen. Niet omdat jij afwijkend bent, maar omdat de wetenschap gewoon te laat was om jou mee te nemen.

Dus als je lichaam iets anders aangeeft dan het boekje zegt, vertrouw dit dan! Jouw lijf doet niet raar.

Het doet wat het altijd al gedaan heeft: precies wat het hoort te doen.